Utrechtse Kronieken
sleutels tot de Utrechtse geschiedenis
216 Domkapittel te Utrecht ( Het Utrechts Archief )
Uitleg bij archieftoegang

Een archieftoegang geeft uitgebreide informatie over een bepaald archief.

Een archieftoegang bestaat over het algemeen uit de navolgende onderdelen:

• Kenmerken van het archief
• Inleiding op het archief
• Inventaris of plaatsingslijst
• Eventueel bijlagen

De kenmerken van het archief zijn o.m. de omvang, vindplaats, beschikbaarheid, openbaarheid en andere.

De inleiding op het archief bevat interessante informatie over de geschiedenis van het archief, achtergronden van de archiefvormer en kan ook aanwijzingen voor het gebruik bevatten.

De inventaris of plaatsingslijst is een hiërarchisch opgebouwd overzicht van beschreven archiefstukken. De beschrijvingen zijn formeel en globaal. Het lezen en begrijpen van een inventaris behoeft enige oefening en ervaring.

Bij het zoeken in de inventaris wordt de hiërarchie gevolgd. De rubrieken in de inventaris maken deel uit van de beschrijving op een lager niveau. Komt de zoekterm in een hoger niveau voor, dan voldoen onderliggende niveaus ook aan de zoekvraag.

Door leestekens in uw zoekopdracht te gebruiken, zoekt u specifieker of juist breder:

  • Gebruik een vraagteken (?) om één letter te vervangen.
  • Gebruik een sterretje (*) om meer letters te vervangen.
  • Gebruik een dollarteken ($) voor uw zoekterm voor resultaten die op elkaar lijken.
  • Gebruik een minteken (-) om zoektermen uit te sluiten.
  • Gebruik een Dubbele aanhalingstekens (" ") aan het begin en einde van uw zoektermen om naar de exacte combinatie van woirden te zoeken.

Voorbeelden van het gebruik van deze leestekens en meer zoektips vindt u hier.

beacon
Naar boven om te zoeken
216   Domkapittel te Utrecht
Inleiding
Het kapittel en zijn leden
Het archief
Addendum
laatste wijziging 04-12-2025
12.533 beschreven archiefstukken
9.603 gedigitaliseerd
totaal 241.080 bestanden
Inventaris
1. Algemeen
2. De leden van het kapittel, hun benoeming en hun rechten
3. Beheer van de prebenden
4. De kerk en de immuniteit
5. Beheer van de goederen en uitkeringen aan de kanunniken
6. Prelatuurschappen, Vicarieën en Officies
7. Rechten van het Kapittel
8. De vijf Kapittels
9. Rechten van het domkapittel als geërfde
10. Processen (notariële archieven)
10.1. Processen, gevoerd voor het domkapittel
10.2. Processen, gevoerd voor kanunniken als scheidsrechters
10.3. Processen waarin het kapittel partij is, gevoerd voor conservatoren en pauselijke gedelegeerden, later voor het hof of de gedeputeerde staten
4097 Bul van paus Innocentius VI, waarbij hij de abten van St. Martinus te Keulen en van St. Jacobus te Luik en de domdeken van Kamerik voor drie jaar aanstelt tot conservatoren van de goederen en rechten van het domkapittel te Utrecht, 1360. jan. 20
4098 Akte waarbij de abt van Middelburg, krachtens de ingelaste bul van paus Urbanus V gemachtigd om de verduisterde goederen van het domkapittel op te sporen en terug te doen geven, zijn last overdraagt aan de thesaurier van Oudmunster en de persona van het personaat van de Vier ambachten, 1364. Afschrift, 1366 nov. 29
4099 Bul van paus Urbanus VI, waarbij hij de bisschop van Luik, de abt van St. Laurens buiten de muren van Utrecht (Oostbroek) en de deken van St. Maria te Antwerpen machtigt om de personen en goederen van de proost, de deken en het kapittel van de Dom, die zich over zekere gewelddaden hadden beklaagd te beschermen en de schuldigen te excommuniceren, 1382 dec. 20
4100-4100 Bul van paus Johannes XXIII, waarbij hij de abt van St. Laurens buiten de muren van Utrecht (Oostbroek) en de dekens van St. Marie ad Gradus te Keulen en van St. Lebuinus te Deventer de bescherming van de goederen en rechten van de vijf kapittels van Utrecht opdraagt, 1410. In tweevoud
4101 Akte waarbij Rembertus, deken van St. Lebuinus te Deventer, krachtens de ingelaste bul van paus Johannes XXIII van 1410, allen, die zich aan de goederen van de vijf kapittels vergrijpen, bedreigt met de in de bul genoemde straffen, 1411 april 17
4102-4102 Bul van paus Johannes XXIII, waarbij hij de maatregelen goedkeurt, die te Utrecht van oudsher worden genomen tegen hem die de goederen van de vijf kapittels aantasten, met de kennisgeving van deze bul aan de bisschop van Utrecht, de abt van St. Paulus te Utrecht en de deken van St. Lebuinus te Deventer, tevens met een opdracht tot bescherming van de kapittels, en met een mandaat van de bisschop betreffende de bekendmaking, 1411-1412
4103 Bul van paus Martinus V, waarbij hij de aartsbisschop van Keulen en de bisschoppen van Munster en Doornik machtigt om degenen, die zich vergrijpen aan de goederen van de vijf kapittels van Utrecht, te excommuniceren, 1418 april 27
4104 Procuratie, door het domkapittel verleend aan de kanunnik Johannes Prijns, om de bul van paus Martinus V aan de aartsbisschop van Keulen te vertonen en van deze een nadere akte te vragen, 1419 aug.2
4105 Akte van de aartsbisschop van Keulen, waarin zij die zich vergrijpen aan de goederen van het domkapittel van Utrecht, met straf worden bedreigd, 1419 aug. 25
4106-4106 Bul van paus Martinus V, waarbij hij de bisschop van Munster en de dekens van St. Maria te Aken machtigt, die van de stad Utrecht, die zich rechtsmacht over geestelijken hebben aangematigd, te excommuniceren, 1420, met transsumpt, gegeven door de officiaal van de aartsdiaken van de Dom van een akte van de deken van brief van de deken van St. Maria te Aken over deze zaak, 1424
4107 Register van stukken betreffende het proces, gevoerd voor de pauselijke commissaris (episcopus Olorensis) door Gerard van Randen, proost van Oldenzaal, appellant van de argitrale sententie, gewezen tussen hem en het domkapittel over de translatie van verschillende kanunniken van de Dom gedurende zijn generaal vicariaat, en andere zaken, 1453-1454
4108 Adviezen van rechtsgeleerden in het proces van het kapittel tegen Gerard van Randen, ca. 1454
4109 Register van stukken betreffende de geschillen tussen het kapittel en Gerard van Randen, proost van Oldenzaal, over de uitvoering van de tussen hem gewezen arbitrale sententie, 1454-1457
4110-4110 Bul van paus Calixtus III, waarbij hij de abt van Egmond en de dekens van St. Martinus te Emmerik en van St. Pancratius te Leiden machtigt om toe te zien, dat de predikheren en minderbroeders te Utrecht mede het door de vijf kapittels aldaar uitgesproken interdict uitvoeren, 1455, met stukken betreffende het proces gevoerd voor de genoemde rechters door de vijf kapittels tegen de predikheren en minderbroeders, 1456
4111-4111 Stukken betreffende een proces, gevoerd voor de en door de paus als rechter benoemde bisschop van Doornik die subgedelegeerden aanstelt door de vijf kapittels tegen leken, die hun kerken beroven, 1457
4111-a Deurwaardersexploit op verzoek van het domkapittel en van Theodoricus Uten Weer, proost van St. Pancras te Leiden en pastoor te Wateringen, betreffende de opheffing van het van wege de hertog van Bourgondië op de goederen van het domkapittel en van Theodoricus Uten Weer gelegd arrest, 1475
4112-4112 Stukken betreffende een proces, gevoerd voor Arnoldus Grundijck, deken van St. Jan te Osnabrugge en kanunnik van St. Marie te Utrecht, als subgedelegeerde van de abt van Oostbroek, conservator van de rechten van de vijf kapittels, tussen Petrus van Eten, medicinae doctor, en het domkapittel, met de uitspraak door scheidsrechters op verlangen van de hertog van Gelre, 1493
4113 Akte waarbij Jan Duyck Willemsz. een gemachtigde benoemt om te appelleren in de zaak, waarin hij gedagvaard is op verzoek van de kapittels van de Dom en Oudmunster, en te verschijnen voor de conservatoren van de rechten van de kapittels of hun subgedelegeerden, 1495 mei 18
4114 Akte waarbij de vertegenwoordiger van de commendator, prior en convent van St. Jan te Haarlem aan het kapittel te kennen geeft in hoger beroep te gaan bij de paus tegen het verbod door het kapittel gedaan van de afkondiging van pauselijke aflaten, 1499
4115 Akte waarbij de deken van St. Lebuinus te Deventer, zijn van paus Johannes XXIII ontvangen commissie als conservator van de privileges van de vijf kapittels te Utrecht overdraagt aan de dekens van St. Walburg te Zutphen, van O.L.V. te 's-Gravenhage en van St. Pancras te Leiden, 1501 febr. 15
4116 Stukken betreffende het proces, gevoerd voor een pauselijke commissaris in appèl, door Herman van Lochorst, deken van Oudmunster, tegen het domkapiitel over de weigering van het kapittel om hem de presentiegelden uit te keren, die hij als kanunnik verdient, met verdediging van het kapittel met klachten over verschillende handelingen van Herman van Lochorst als vicaris van de bisschop, waardoor het kapittel benadeeld is, 1508
4117-4117 Privilege van keizer Maximiliaan, tot bevestiging van oudere brieven, volgens welke de kapittels 's keizers onderzaten en anderen, wonende tot op 5 of 6 mijlen afstand rondom de stad Utrecht, mogen betrekken voor de conservatoren, en in zaken met verder afwonende personen een geestelijke rechter uit het land van deze mogen aanwijzen, met gelijktijdig afschrift, 1514
216 Domkapittel te Utrecht
Inventaris
10. Processen (notariële archieven)
10.3. Processen waarin het kapittel partij is, gevoerd voor conservatoren en pauselijke gedelegeerden, later voor het hof of de gedeputeerde staten
4117-4117
Privilege van keizer Maximiliaan, tot bevestiging van oudere brieven, volgens welke de kapittels 's keizers onderzaten en anderen, wonende tot op 5 of 6 mijlen afstand rondom de stad Utrecht, mogen betrekken voor de conservatoren, en in zaken met verder afwonende personen een geestelijke rechter uit het land van deze mogen aanwijzen, met gelijktijdig afschrift, 1514
Datering:
1514
Omvang:
2 charters
Organisatie: Het Utrechts Archief
laatste wijziging 15-01-2025
2 gedigitaliseerd
totaal 8 bestanden
4118-4118 Stukken betreffende een proces, gevoerd voor de abt van Oostbroek, tussen het kapittel en de executeurs van Johan Krijs, kanunnik van de Dom te Utrecht en van de St. Andreaskerk te Keulen, over kerksieraden en de vruchten van de prebende, 1513-1514
4119 Akte waarbij de abt van Oostbroek, conservator van de rechten van het kapittel, Jacobus, bisschop van Ebron, de abt van St. Paulus te Utrecht en de dekens van St. Joris te Amersfoort en van St. Jacob te Leuven in zijn plaats stelt, 1516 juni 26
4120-4120 Stukken betreffende een proces, gevoerd voor het Hof van Utrecht tussen het convent van Oostbroek en het domkapittel, 1550
4121 Akte waarbij het kapittel mr. Jan van de Dorpe, advocaat te Arnhem, machtigt om het te vertegenwoordigen in een proces tegen Wynant Hackfoirt, 1555 nov. 20
4122 Stukken betreffende het proces, gevoerd voor de vicaris van de bisschop door het kapittel tegen de executeurs van mr. Gerard van Westrenen, vicaris van de halve portie van de vicarie van St. Maarten en St. Elisabeth in de Dom, en de eerste burgemeester van Utrecht als gevoegde, over de vruchten van de vicarie over het laatste levensjaar van de vicaris, door de gedaagden geïnd, hoewel Westrenen in dat jaar nog geen zeven maanden geresideerd had, 1561, met getuigenverhoor over deze zaak van 1555
4123 Stukken betreffende het proces, gevoerd in appèl voor de officiaal van de aartsbisschop, als pauselijk commissaris, door het kapittel tegen de executeurs van mr. Gerard van Westrenen en tegen Johan van Amerongen, burgemeester van Utrecht, tot restitutie van de door de gedaagde geïnde vruchten van de vicarie van Westrenen, 1565-1568
4124 Verzoekschrift door de kapittels van de Dom, Oudmunster, St. Jan en St. Marie aan het Hof van Utrecht, om de abt van St. Paulus te gelasten zijn daden van jurisdictie, als gedelegeerd rechter in hun proces met het kapittel van St. Pieter, hangende hun protest bij de pauselijke stoel, te schorsen, ca. 1568. Minuut
4125 Stukken betreffende het proces, gevoerd voor de commissaris van de kleine rol van het Hof door het kapittel-als intervenierende voor Eerst Daemss. van Schaick c.s. te Odijk, tegen Coen van Leeuwen en mr. Johan van Coetwijck, tot restitutie van de pacht van enig land te Odijk, behorende aan zekere door mr. J. van Dam bezeten vicarie, over het jaar waarin deze gestorven was, welke pacht volgens de statuten behoorde aan de domfabriek, 1568-1572
4126 Stukken betreffende het proces, gevoerd voor Gedeputeerde Staten door de kanunnik Arnt van Duverden tegen de vice-domdeken Alexander van Lamsweerde en twee kanunniken over zijn uitsluiting uit het kapittel, terwijl hij de jurisdictie van het kapittel over de kanunniken betwist, 1643
4126-a Stukken betreffende verschillende processen, waarin het domkapittel of aan de kerk verbonden geestelijken gewikkeld zijn geweest, 16e-18e eeuw
10.4. Processen waarin het kapittel geen partij is, gevoerd voor pauselijke gedelegeerden
10.5. Processen waarin het kapittel geen partij is, gevoerd voor de aartsdiaken van de Dom
10.6. Andere processen en werkzaamheden van notarissen of secretarissen
11. Varia
laatste wijziging 04-12-2025
12.533 beschreven archiefstukken
9.603 gedigitaliseerd
totaal 241.080 bestanden
Bijlage
Regesten
laatste wijziging 04-12-2025
12.533 beschreven archiefstukken
9.603 gedigitaliseerd
totaal 241.080 bestanden
Erfgoedstuk

Kenmerken

Datering:
1220-1811
Toegangstitel:
Inventaris van het archief van het kapittel van de Dom te Utrecht (722) 1220-1811 (1841)
Auteur:
K. Heeringa
Datering toegang:
1929
Datering bewerking:
2003
Openbaarheid:
Volledig openbaar
Rechtstitel:
Overbrenging van een overheidsarchief
Omvang:
942 charters; 124 bladen kaarten; 22 bladen tekeningen; 170,28 m
Licentie:
CC BY 4.0 Creative Commons (CC BY 4.0)
Rubrieken:
Categorie:
laatste wijziging 04-12-2025
12.533 beschreven archiefstukken
9.603 gedigitaliseerd
totaal 241.080 bestanden